Rechtbank: A7-blokkeerders zijn op een verkeerde manier omgegaan met hun vrees en hun overtuiging’

LEEUWARDEN

De 34 verdachten die op 18 november 2017 de A6 en de A7 bij Oudehaske blokkeerden om drie bussen met anti-Zwarte Piet demonstranten te beletten de landelijke Sinterklaasintocht in Dokkum te verstoren, zijn vrijdag door de rechtbank in Leeuwarden veroordeeld tot werkstraffen van 80 tot 240 uur. De hoogste straf was voor Jenny Douwes, die voorafgaand aan de blokkade in een post op Facebook had opgeroepen om de demonstratie van de actiegroep Kick Out Zwarte Piet (KOZP) te verhinderen.

De enige verdachte die vier weken geleden een celstraf tegen zich hoorde eisen, een 34-jarige inwoner van Damwâld, hoeft niet naar de gevangenis. Hij kreeg een werkstraf van 200 uur plus een maand voorwaardelijke celstraf. De rechtbank liet meewegen dat hij zich, samen met een 29-jarige Dokkumer, na de blokkade opnieuw schuldig had gemaakt aan het plegen van strafbare feiten. Op 1 januari had een groepje mannen, waaronder de twee verdachten, in Damwâld een auto en een caravan in brand gestoken.

Ook had de Damwâldster zich dreigend opgesteld richting de chauffeurs van een van de bussen van KOZP. Een paar verdachten kregen een hogere straf dan geëist omdat zij volgens de rechtbank een organiserende en coördinerende rol hebben gehad bij de blokkade. Een 22-jarige Oentsjerker kreeg een werkstraf van 180 uur (eis 150 uur) omdat hij bij de blokkade op de A7 vooraan heeft gereden. Tijdens en na de blokkade heeft hij telefonisch contact gehouden met Jenny Douwes en heeft hij een chatgroep opgericht voor de deelnemers aan de blokkade.

Aanzet

De 29-jarige Dokkumer die zijn blote kont aan de inzittenden van een bus liet zien, kreeg daarvoor niet een hogere straf. De rechtbank betitelde de actie wel als ‘een smakeloze, puberale grap’. Douwes heeft met haar oproep op Facebook ‘anderen aangezet tot het plegen van strafbare feiten’, stelt de rechtbank. Strafverzwarend is voor de rechtbank dat de feiten waartoe Douwes heeft opgeroepen ook daadwerkelijk zijn gepleegd. Ook tilt de rechtbank er zwaar aan dat Douwes, nadat ze de op verzoek van de politie de Facebook-oproep had verwijderd, tot het einde toe betrokken is geweest bij de blokkade van de A7. De rechtbank spreekt de verdachten vrij van, zoals het juridisch heet, het door geweld of bedreiging met geweld verhinderen van een betoging. Wel acht de rechtbank de zogeheten ‘dwang’-variant bewezen: dat de verdachten de inzittenden van de bussen hebben gedwongen ‘te dulden’ dat ze hun recht om een betoging in Dokkum te houden niet hebben kunnen verwezenlijken. De rechtbank: ‘Door middel van de blokkade is bewust een ernstige inbreuk gemaakt op het recht op een betoging en vrijheid van meningsuiting van deze demonstranten’. Ook acht de rechtbank bewezen dat de verdachten de A7 hebben versperd waardoor een kilometerslange file ontstond. Ze hebben daarmee het overige verkeer in gevaar gebracht.

De rechtbank stelde dat ‘de verdachten op een verkeerde manier zijn omgegaan met hun vrees en overtuigingen’. Het gros van de verdachten kreeg een werkstraf van 120 uur. Alleen een 27-jarige Twijzelerheidster kreeg een lagere straf dan geëist 80 uur -de eis was 120 uur- omdat hij kampt met psychische klachten. De door de demonstranten geclaimde schadevergoedingen werden deels toegewezen. De demonstranten moeten de kosten van het huren van de bussen betalen en ze moeten een ruit die sneuvelde vergoeden. De door de demonstranten gevorderde alternatieve schadevergoeding -het volgen van workshops en lessen bij de Stichting Nederland Wordt Beter, over de geschiedenis van Zwarte Piet- werd afgewezen.

Teleurstellend

Raadsman Tjalling van der Goot noemde de uitspraak ‘teleurstellend’. ‘Dit is een moeilijk uitlegbare uitspraak voor mijn cliënten’. Of de blokkeerfriezen in hoger beroep zullen gaan, kon Van der Goot nog niet zeggen. ‘Maar uitsluiten kan ik het niet’.